ΜΗΝ ΤΑ ΧΑΣΕΤΕ

«Καρόσι»: Η μάστιγα που σκοτώνει πάνω από 200 άτομα ετησίως στην Ιαπωνία

Ένα από τα πιο ξακουστά διακριτικά της ιαπωνικής κουλτούρας είναι η ευλαβική αφοσίωση στην εργασία. Η σχετική παράδοση στη χώρα ενισχύθηκε από την τεράστια προσπάθεια των αρχών να την ανοικοδομήσουν μετά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο και τον αγώνα δρόμου για να πετύχουν την «παγκόσμια οικονομική κυριαρχία» στις αρχές του 1980.

Κοινώς η εργασιομανία αποτέλεσε προϊόν εν μέρει της περηφάνιας που έχουν σαν λαός. Δεν είναι εξάλλου καθόλου μύθος ότι εργάζονται κανονικά όταν απεργούν, φορώντας απλώς ένα μαύρο περιβραχιόνιο.

 Αυτή όμως η προσήλωση στην παραγωγικότητα δεν έμεινε ανεκμετάλλευτη από τις εταιρίες, που σταδιακά κατήργησαν ουσιαστικά τα ωράρια εργασίας, δημιουργώντας το φαινόμενο «καρόσι». Είναι η κωδικοποιημένη στην Ιαπωνία φράση για το θανατηφόρο άγχος που προέρχεται από την εξαντλητική δουλειά! Συνιστά αιτία θανάτου για περισσότερους από 200 ανθρώπους ετησίως, ενώ οδηγεί χιλιάδες στην κατάθλιψη.  

Πολλές από αυτές τις περιπτώσεις μάλιστα είναι αυτοκτονίες.

Η χώρα του Ανατέλλοντος Ηλίου έχει το χαμηλότερο εδώ και 22 χρόνια ποσοστό ανεργίας (το 2016 ήταν 3,1%). Για κάθε 100 Ιάπωνες υπάρχουν 143 διαθέσιμες θέσεις εργασίας, αναφέρουν οι στατιστικές. Όμως, αυτοί οι καθ’ όλα θετικοί δείκτες σε συνδυασμό με την εργασιακή δεοντολογία των Ιαπώνων και την αύξηση των ωρών εργασίας που απαιτούν οι επιχειρήσεις συνέθεσαν το «καρόσι».

Στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης κάνουν θραύση φωτογραφίες ταλαιπωρημένων εργαζομένων, που κοιμούνται οπουδήποτε, σε παγκάκια, στο δρόμο, όρθιοι ή καθιστοί στο μετρό, σε τραπεζάκια καταστημάτων γρήγορου φαγητού, στα σκαλιά του μετρό…

Αίσθηση προκάλεσε πέρυσι στην Ιαπωνία η αυτοκτονία της νεαρής Ματσούρι Τακαχάσι, η οποία δούλευε δοκιμαστικά στη μεγάλη διαφημιστική εταιρία Ντεντσού, πασίγνωστη για τους εξωφρενικούς ρυθμούς εργασίας. Σε ένα μήνυμα που είχε στείλει στη μητέρα της, η Ματσούρι ομολογούσε ότι αναγκάσθηκε να δουλέψει υπερωρίες 150 ώρες τον μήνα! Ενώ την τελευταία εβδομάδα της ζωής της κατάφερε να κοιμηθεί στον ξενώνα της εταιρίας μόνο 12 ώρες! Μία νύχτα, μην αντέχοντας άλλο, σε κατάσταση αλλοφροσύνης βούτηξε στο κενό από τα γραφεία της εταιρίας. Το δικαστήριο του Τόκιο αποφάνθηκε ότι επρόκειτο για κλασσική περίπτωση «καρόσι».

Την κατάσταση για την Ντεντσού επιδείνωσε το γεγονός ότι η εταιρία προσπάθησε να διαγράψει τα «απελπισμένα» μηνύματα που έστελνε η Ματσούρι από τον υπολογιστή της στην εταιρία.

Η μάστιγα έχει λάβει τέτοιες διαστάσεις ώστε η κυβέρνηση αναγκάσθηκε να νομοθετήσει μέτρα.

Όρισε ανώτατο όριο για υπερωριακή απασχόληση τις 60 ώρες, με εξαίρεση 100 ώρες τους μήνες που υπάρχει μεγάλη ζήτηση στην παραγωγή. Τα μέτρα προβλέπουν ανάπαυση 11 ωρών από την ώρα που ο εργαζόμενος θα φύγει από την δουλειά του έως την επομένη που θα πάει ξανά. Μέχρι σήμερα, ένας εργαζόμενος που παρέμενε έως τις 11 το βράδυ στο γραφείο του ήταν υποχρεωμένος την επομένη ημέρα, στις 8 το πρωί, να πιάσει πάλι δουλειά. Με το νέο μέτρο, θα έχει την ευκαιρία να ξεκουραστεί για 11 ώρες.

Είχε προηγηθεί η εξαγγελία του πρωθυπουργού Σίνζο Άμπε, ο οποίος υποσχέθηκε να παρέμβει με στόχο να καταστούν πιο φυσιολογικές οι συνθήκες εργασίας, να δοθεί περισσότερος χρόνος στους Ιάπωνες να δημιουργήσουν οικογένεια, να διασκεδάσουν, να έχουν πιο ποιοτική ζωή και τελικά να υποστηρίξουν την εγχώρια κατανάλωση…

Ο πρωθυπουργός είναι αρκετά προσεκτικός φοβούμενος το «σόκου»: το σοκ δηλαδή στην αγορά εργασίας, όπως είχε συμβεί το 1987, όταν είχε εισαχθεί μία τροπολογία για μείωση των ωρών εργασίας, που είχε ως αποτέλεσμα το σύστημα να γίνει πιο σκληρό, σύμφωνα με τους οικονομολόγους, οι μισθοί και τα ημερομίσθια να μειωθούν και η χώρα να εισέλθει σε μακρά φάση στασιμότητας και πληθωρισμού που διήρκεσε δύο δεκαετίες. Η Ιαπωνία κατάφερε το 2012 να αναδειχθεί πάλι σε οικονομική δύναμη, χάρη στην πολιτική που εφάρμοσε ο πρωθυπουργός Άμπε, η οποία πήρε το όνομά του «Abenomic».

Ένας θάνατος από καρδιακή προσβολή θεωρείται περίπτωση «καρόσι», εάν ο εργαζόμενος έχει δουλέψει υπερωριακά πάνω από 100 ώρες τον προηγούμενο μήνα. Σύμφωνα με τη νομοθεσία της χώρας, μία αυτοκτονία ενδέχεται να είναι «καρόσι» εάν ο εργαζόμενος έχει δουλέψει υπερωριακά πάνω από 160 ώρες το μήνα ή 100 ώρες για τρεις συνεχόμενους μήνες.

Σύμφωνα με την κυβέρνηση, οι 100 ώρες υπερωριακής εργασίας ανά μήνα είναι το όριο, πέρα από το οποίο υπάρχει ο κίνδυνος για «καρόσι». Στον αντίποδα τα συνδικάτα και η αντιπολίτευση θέτουν ως πλαφόν τις 80 ώρες, προκειμένου να αποφευχθεί ο κίνδυνος αυτοκτονιών και σοβαρών προβλημάτων υγείας. 

ΠΗΓΗ

Share

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

*

Time limit is exhausted. Please reload CAPTCHA.